I wojna światowa była od początku konfliktem politycznym, w którym zasadniczą rolę odegrały nowocześnie uzbrojone i wyszkolone armie państw biorących w niej udział. W sumie zmobilizowano po stronie ententy 48 mln, a po stronie krajów centrum 25 mln żołnierzy. W konflikcie tym poległo ich znacznie więcej, niż miało to miejsce podczas dotychczasowych wojen. Przez cztery lata zginęło ogółem 8,5 mln osób. Dodatkowo  miliony ludzi doznały trwałych okaleczeń fizycznych i psychicznych, pozostając do końca życia inwalidami i kalekami. Konflikt ten dokonał także kolosalnych zniszczeń materialnych i kulturalnych.  

Pierwsze plany budowy kolei na Gubałówkę stworzył Mieczysław Orłowicz w 1919 r. W 1927 r. Jan Kontrymowicz Ogiński – dyrektor zakopiańskiej Elektrowni Miejskiej wysunął kolejną propozycję, która została odrzucona przez gminę z powodu braku środków. Kolej powstała  dopiero w 1938 r. z inicjatywy prezesa Polskiego Związku Narciarstwa płk. Aleksandra Bobkowskiego i stała się częścią przygotowań do mistrzostw świata FIS, które odbyły się w rok później. Budowa trwała 168 dni od lipca do 20 grudnia 1938 roku. Prace prowadziła firma „Linkolkasprowy”, zaś wagony, urządzenia i szyny zakupiono w Szwajcarskiej firmie Von Roll Berno.  Trasa kolejki liczy 1338 m. Dwa wagoniki poruszają się po jednym torze na wspólnej linie i wymijają  się w połowie drogi pokonując różnicę wysokości 299 m.

  • 03

Polonia Restituta oznacza odrodzenie Polski. W 1938 roku na szczycie Gubałówki stanęła dwumetrowa rzeźba z brązu "Polonia Restituta".  Przedstawia ona postać kobiety zwróconą w stronę Tatr, która symbolizuje odrodzoną Polskę. Na jej wyciągnie w górę ręce siedzi orzeł z rozpostartymi do lotu skrzydłami. Rzeźbę, jako zwieńczenie polskiego pawilonu na światową wystawę "Sztuka i technika w życiu współczesnym" w Paryżu w 1937 roku, wykonał rok wcześniej Franciszek Masiak. Po zamknięciu wystawy część prezentowanych na niej eksponatów trafiło do nowo powstałej na Gubałówce restauracji a "Polonia Restituta" umieszczona została przed budynkiem.

  • szlaban

1 września 1939 roku o godzinie 4:45 pancernik „Schleswig-Holstein” rozpoczyna ostrzał polskiej placówki na Westerplatte w Gdańsku. W tym samym czasie z zachodu, północy i południa wojska niemieckie przekraczają granicę Polski, zaś lotnictwo podejmuje naloty na cele wojskowe i polskie miasta. Bezpośrednim pretekstem do uderzenia na Polskę jest dokonana wieczorem 31 sierpnia 1939 roku operacja „fałszywej flagi” pod kryptonimem „Himmler”. Esesmani przebrani w polskie mundury atakują niemiecką radiostację w Gliwicach, miało to sugerować polską odpowiedzialność za wybuch wojny.

Po zajęciu terytorium Polski część jej ziem została wcielona do Niemiec a na pozostałym obszarze utworzono Generalne Gubernatorstwo pod przywództwem Hansa Franka. Za swoją siedzibę obrał on krakowski Wawel. . Wprowadza on w życie plan wyniszczenia narodu polskiego poprzez jego unicestwienie i niewolniczą pracę. W swoich wypowiedziach często przechwala się jak twardą ręką rządzi w GG. Kiedy Hans Frank dowiaduje się o wywieszonych w Czeskiej Pradze plakatach informujących o rozstrzelaniu 7 osób w wywiadzie dla gazety stwierdza: 

 „Gdybym o każdych siedmiu rozstrzelanych Polakach chciał rozwieszać plakaty, to w Polsce nie starczyłoby lasów na wyprodukowanie papieru na takie plakaty"

         W styczniu i lutym 1940 roku, w dniach, kiedy do Zakopanego zjeżdżają najwyżsi przedstawiciele służb NKWD ze Związku Radzieckiego, a z Niemiec Gestapo, wszystkie służby niemieckie w Zakopanem postawiono w stan najwyższej gotowości. Obie delegacje odbywają wiele tajnych narad, a w ramach odpoczynku udają się na Gubałówkę.

 

     W 1933 roku Zakopane uzyskało prawa miejskie i w dalszym ciągu dynamicznie się rozwijało. Położenie u stóp Tatr stawiało wyższą poprzeczkę dla zabudowy, lecz pod względem architektonicznym Zakopane w dalszym ciągu dzielnie walczyło o miano najbrzydszego miasta świata.

         

  • 01

Druga wojna światowa okazała się najkrwawszym konfliktem w dziejach ludzkości, a większość jej ofiar stanowili cywile. Według statystyk w czasie tej wojny zostało zabitych lub poniosło śmierć na skutek działań wojennych 72 mln osób. Ocenia się, iż jedynie około 30-40% z nich stanowili żołnierze. Najwięcej ludności cywilnej zginęło w Chinach – 16 mln, ZSRR – 10,6 mln. W Polsce zginęło blisko 6 mln ludzi, jednak w statystyce populacji, ponieśliśmy największą 16% stratę pośród wszystkich krajów objętych wojną.